Trenak

1. Trenbidearen euskal museoa Azpeitian (Gipuzkoa) dago, euskal hiriburuekiko erdigunean. 1992ko urtarrilaren 20an hasi zen etorkizuneko museoaren lehen etapa.

3. Baina museoa ez ezik, Azpeitikoa ere linea-museoa deitu ohi dena da; izan ere, tren-ibilgailuen bildumez eta beste eduki batzuez gain, ibilbide bat ere eskaintzen du, non garai bateko trenetan ibilbideak egin daitezkeen.

5. Lurrun-garabia eta plataforma-bagoiaren multzoa. Grafton & Co Engineers konpainia ingelesak egin zuen garabia 1921. urtean eta urte horretan bertan erosi zuen Babcock & Wilcoxek. Bertan, karga, deskarga, maniobra eta abarreko zerbitzuak eman zituen 1996. urtera arte.

7. Babcock & Wilcox 1 zenbakiko lurrun tren-makina, 1925ean J.A. Maffei konpainiak egina, zabalera iberikoko trazatuen gainean lan egiteko. Maniobretarako pentsatua eta 1929 eta 1958 urteen artean, Babcock konpainiak errepikatutako eredua hainbat enpresari eskaintzeko asmoz erosia. Tren-makina hau 1975era arte egon zen zerbitzuan.

9. Köf DB.6526 maniobra diesel-hidraulikoen tren-makina, 1960an Alemaniako GmbH Gmeinder & Co enpresak fabrikatua.  Hainbat jabetatik igaro ondoren, Construcciones Balzola enpresan zerbitzuak eman zituen 1992tik, bere nazioarteko errodaje zaharra (1452 mm) metriko bihurtu ondoren.

11. Aurrera lurrun tren makina 1898an muntatu zuen Nasmyth & Wilson Co. konpainiak, Manchesterren (Ingalaterra). Hasieran Elgoibartik Donostiarako trenbidean zerbitzuak emateko erosi ziren, eta zehazki, Aurrerak bizitza osoa eman zuen Compañía de los ferrocarriles Vascongados konpainian, Central de Vizcaya, Durangotik Zumarragara eta Elgoibartik Donostiara  trenbideak batzean.

13. 1887an egina Espinal lurrun tren makina, Robert Stephenson & Co Engineers lantegi mitikoan Newcastle on Tynen (Ingalaterra). Museoko zaharrena ez ezik, martxan jarraitzen duen lantegi honetako zaharrena ere bada. Orconera Iron Ore Co enpresak eskuratua. Lutxanako kaietako maniobra-zerbitzurako edo konpainiaren meategietan bertan ere.

15. Aurreko Köf DB.6526ren antzeko tren-makina, TECSA enpresak 1991n erositakoaren antzekoa, lehen aipatutakoaren antzeko lanak egiteko.

17. Batzuetan, museoko instalazioetan material operatiboa den materiala ikus daiteke  hala nola  Euskokargo-k dituen  Sgh motako kontairrenak eta bobinak eramateko plataformak.

19. Sestaoko Sociedad Española de Construcción Naval 1960an Vasco-Navarro trenbidean zerbitzuak emateko fabrikatu zuen Naval Automotorra elektrikoa 3004, eta urte batzuk beste norako batzuetan eman ondoren, Euskadira itzuli ziren, Amorebietatik Bermeorako linea elektrifikatu berrian zerbitzuak ematera, Bilbotik Bermeorako linean amaitzeko.

2. Bi urte geroago, 1994ko urriaren 4an, museoaren bigarren faseari ekin zitzaion, museoaren egoitza eta material mugikorra eta gainerako materialak hartuko zituzten espazioak birgaitu ondoren.

4. Irudian,  zabalera metrikoko ARRATE izeneko tren-makina elektrikoa. Ferrocarriles Vascongadosek Brown Boveri suitzar konpainiari erosi zizkion ekipo elektrikoak, eta Haine St. Pierre Belgikakoari alde mekanikoa, merkantzia-konboiak eta bidaiari-tren astunak garraiatzeko. Museoak gordetzen dituen modelo honen hiru lokomotorretako bat da.

6. Portugal izeneko lurrun tren-makina . Tren-makina bitxi bat da,  (erdi)-artikulatua  Mallet motakoa, eta hedapen bikoitza (Mallet sistema lurrun tren makina) Portugalgo iparraldeko zabalera metrikoko zenbait lineatan zirkulatzen zuena. Tren-makina Trenbidearen Euskal Museoari eskuzabaltasunez eskaini zion herrialde horri esker, tren-makina bere horretan izendatzen da. Trenbidearen euskal museoak Mallet motako tren-makina bat edukitzea ideia egokia da, bi aldiz; izan ere, gogora dezagun lehen Mallet tren-makinak (artikulatu gabeak) Baionatik Biarritzerako linean ibili zirela Euskal Herrian 1876tik. Halaber, mugaren (muga) alde horretako ohorea Durangotik Zumarragarako trenbideari egokitu zitzaion, 1889tik erabili baitzituen.

8. 1921ean Municheko Krauss Lokomotivfabrik germaniarrak egindako Euzkadi lurrun lokomotorra. Engerth motako tenderra artikulatu bat du. Serieko lehena  1914an iritsi zen eta EUZKADI izena eman zioten. Horregatik museoan dagoena izen hori hartu zuen. Lurrun tren makina hauek euskal trenbideetan zerbitzuak eman zituen bere lineak elektrifikatu arte.

10. 1888an fabrikatu zuen Glasgowko Sharp Stewart Co. Ltd. konpainiak, Gernika eta Sukarrieta arteko linean zerbitzuak emateko, Zugastieta izenarekin, bere ahizpa Gernica-Luno eta Múgicarekin batera. Linea Bermeoraino zabaltzeko lanetan ere lagundu zuen, eta, ondoren, 1 zenbakiarekin zaindu ahal izan zuten (lehen 3 zenbakia zuen).

12. 218 zenbakidun Zaragozan erabilitako tranbia elektrikoa. 1953an Material Móvil y Construcciones konpainiak fabrikatua. Espainian zerbitzuak ematen zituen azken tranbia izan zen 1976ko urtarrilaren 23ra, Aragoiko hiriburuak tranbia-sarea itxi zuen arte.

14. Tren-makina elektrikoa, 101. zk., Sociedad Explotadora de Ferrocarriles y Tranvías sozietateak erosia, Donostiatik Frantziako mugara doan trenbidean, topoan, lan egiteko. A.E.G. alemaniar konpainiak fabrikatu zuen 1925ean. 1978ko maiatzaren 5era arte lan egin ahal izan zuen, elektrifikazioan izandako aldaketa batek zerbitzuak ematen jarraitzea eragotzi zion arte.

16. Antzineko U-52 tranbia, Bilboko tranbiaren sarekoa. “Material Móvil y Construcciones” konpainiak egin zuen (lehen Carde y Escoriaza) 1932an. Bere garaian, Bilboko tranbia-sarearen jatorrizko zabalera izan zuen, 1365 mm. Ospitalea-San Anton 8. linea egiten zuen.

18. MACD-3 automotor elektrikoa, Budapesteko GANZ-Danubius enpresak 1928an egina, Maltzagatik Zumarragarako trenbidean zerbitzuak emateko.

20. 1874. zenbakidun lurrun tren makina, Andrew Barclay Sons & Co Limited, Caledonia Works konpainiak eraikia,  Kilmarnocken, Eskozian, 1925ean. Anglo Spanish Construction enpresak erosi zuen, Santanderretik Mediterraneorako trenbidea eraikitzeko lan-trenak atoian eramateko. Ondoren, CAFi saldu zioten, Beasainen maniobra-zerbitzuak egiteko. Bertan, “Maite” ezizena jarri zioten.